قیمت نان و میوه در بازار 100 درصد افزایش یافت/تحلیل اقتصادی
بر اساس آخرین گزارش مرکز آمار، نرخ تورم در مهر ماه 1404 هجری شمسی نسبت به شهریور ماه به نقطه افزایش یافت. این افزایش باعث شده است که تورم نقطه ای بسیاری از گروه های اقتصادی از مرز 50 درصد عبور کند. بر اساس این گزارش، تورم نقطهای به میزان تغییر قیمت سبد مصرفی خانوارها نسبت به مدت مشابه سال قبل اشاره دارد. این تغییرات برای هر دهک به دلیل تفاوت در سطوح بهای تمام شده و انواع کالاهای مصرفی در دهک های مختلف متفاوت است.
با توجه به تنوع در ترکیب سبد مصرفی و نسبت کالاهای خوراکی و غیرخوراکی، نرخ افزایش قیمت برای اقشار مختلف جامعه یکسان نبوده و تاثیر تورم به طرق مختلف درک شده است. بررسی داده ها حاکی از افزایش چشمگیر قیمت مواد غذایی نسبت به سال گذشته است. شدت این افزایش قیمت در دهکهای بالاتر نسبتاً گستردهتر بود. این در حالی است که قیمت های غیرخوراکی نیز در دهک های میانی رشد بیشتری داشته است.
<
دهک های کم درآمد در برابر تورم بیش از 50 درصد آسیب پذیرتر هستند.
در اکتبر 1404 هجری قمری، نرخ تورم نقطه ای کل کشور به 6/48 درصد رسید، به طوری که هفت دهه اول تورم از نظر مخارج بیش از 50 درصد بود. دهه دوم بیشترین نرخ تورم با 51 درصد و دهه دهم کمترین نرخ تورم نقطه ای با 47.5 درصد را در مهرماه به ثبت رساند. به طور کلی دهک های پایین جامعه تورم بیشتری را نسبت به دهک های بالا تجربه کردند. دلیل این امر، وزن بیشتر محصولات غذایی در سبد مصرفی این گروه ها است، زیرا این بخش با نرخ تورم بالاتری مواجه است.
به عنوان مثال تورم تقریباً 100 درصدی در بخش نان و غلات و همچنین میوه و خشکبار – کالاهای اساسی در سبد مصرف خانوارهای کم درآمد – تأثیر بسزایی در افزایش تورم در این دهک ها داشته و تفاوت معنی داری در نرخ تورم بین اقشار مختلف ایجاد کرده است.
<
تورم بالای مواد غذایی همچنان ما را هدایت می کند
در ماههای اخیر، کالاهای خوراکی همچنان عامل اصلی تورم در کشور بوده و بخشهای غیرخوراکی و خدماتی را پشت سر گذاشتهاند. بر اساس گزارش مهر 1404، نرخ تورم خوراکی به 64.2 درصد رسید. دهه اول با 61.3 درصد کمترین نرخ تورم و دهه نهم با 65.8 درصد بیشترین نرخ تورم در این بخش را شاهد بوده اند. عوامل اصلی این تفاوت، تغییر در سبد مصرف برای دهک های مختلف و ضریب اهمیت کالاهای مختلف در این مناطق اقتصادی است. افزایش شدید قیمت غذاهای پرطرفدار در بین دهک های بالا باعث شده تا این گروه با تورم بیشتری مواجه شوند.
<
تاخیر در تورم مسکن و اجاره بهای مواد غذایی
در سال 1404 هجری قمری تورم نقطه ای در بخش غیرغذایی به 9/40 درصد رسید. دهه دهم بیشترین نرخ تورم با 41.7 درصد و دهه چهارم، پنجم و هفتم با 40.9 درصد کمترین نرخ تورم را در این بخش به ثبت رساندند. این در حالی است که تورم اجاره بها که بخش مهمی از سبد مصرفی خانوارها را تشکیل می دهد و بر تورم کلی تأثیر بسزایی دارد، در مهرماه 1393 نسبت به مدت مشابه سال قبل 34 درصد رشد داشته است. این رشد نسبتا پایین قیمت اجاره بها به کنترل تورم کلی در کشور تا حدی کمک کرده و از رشد بیشتر جلوگیری کرده است.
