اعلام رسمی دلیل اصلی ورشکستگی بانک
مراسم رونمایی از سامانه جامع نظارت (SIN) با حضور مقامات عالی بانکی و نظارتی برگزار شد.
بررسی عملکرد بانک ها: اهمیت رعایت تعهدات قانونی
این مراسم با حضور فرزین رئیس کل بانک مرکزی خودیان، رئیس سازمان بازرسی کل کشور، معاون بازرسی سازمان بازرسی کل کشور، بازرسی کل بانک ها و بیمه و جمعی از مدیران عامل بانک ها برگزار شد. خدایانان در این جلسه با ابراز نگرانی از وضعیت فعلی برخی بانک ها، عدم رعایت تکالیف قانونی مدیران بانک ها را موجب بروز مشکلات جدی در شبکه بانکی کشور عنوان کرد.
به گفته وی، اگر مدیران بانکی تنها به وظایف قانونی خود عمل می کردند، مشکلاتی مانند وضعیت بانک آینده و سایر بانک های دارای تراز منفی مشاهده نمی شد.
عدم شفافیت؛ چالش بزرگ شبکه بانکی
رئیس سازمان بازرسی کل کشور عدم شفافیت را یکی از اصلی ترین مشکلات پیش روی بانک ها دانست و گفت: عدم شفافیت باعث شده تا مشکلات به موقع شناسایی نشده و به جای پیشگیرانه، پس از بروز آن نظارت صورت گیرد.
اعطای تسهیلات غیر شفاف؛ از تسهیلات کلان گرفته تا پرداخت ناکارآمد
خدیان به مصادیق تخلفات بانکی اشاره کرد و توضیح داد: در برخی موارد بانک ها به افراد خاصی تسهیلات کلانی اعطا می کردند اما این افراد به جای بازپرداخت وام های قبلی، با اخذ تسهیلات جدید نسبت به تسویه بدهی خود اقدام کردند و یا از طریق معاملات ملکی و زمینی اقدام به تامین بدهی خود کردند.
وی تاکید کرد: اولویت باید با بررسی دقیق اسامی مشمولان این تسهیلات و نحوه تخصیص این وام ها به شرکت های وابسته به بانک ها باشد. همچنین باید مشخص شود که آیا این اقدامات با اهداف قانونی مانند مسکن یا برنامه های افزایش جمعیت مطابقت دارد یا خیر.
انتقاد از تداوم بانک ها و مدیریت ضعیف منابع
خدیان با اشاره به قانون خروج بانکها از فعالیتهای بانکی که قرار بود ظرف سه سال انجام شود، گفت: نه تنها این روند تکمیل نشده، بلکه در برخی موارد فعالیت بانکی بانکها افزایش یافته است.
وی همچنین به مواردی همچون مدیریت ناکارآمد منابع و مصارف، رشد مطالبات موجود و ارزیابی نادرست ضمانتنامهها اشاره کرد و تاکید کرد: ضمانتنامههای اخذ شده در برخی موارد به هیچ وجه کفاف ارزش تسهیلات پرداختی را نمیدهد.
لزوم رعایت کامل مقررات بانک ها و اهمیت سامانه «سین».
رئیس سازمان بازرسی کل کشور بر رعایت قوانین و مقررات بانک مرکزی توسط بانک ها تاکید کرد و گفت: همه بانک ها موظف به رعایت این قوانین هستند اما در برخی موارد در برابر نرخ های مصوب بانکی مقاومت هایی وجود دارد.
وی افزود: اگر بانک ها کار خود را شفاف و بر اساس قانون انجام دهند نیازی به مقاومت در برابر نظارت نیست بلکه استقبال از نظارت می تواند تضمین کننده عملکرد قانونی باشد.
وی همچنین به بدهی های دولت به بانک مرکزی اشاره کرد و گفت: این بدهی ها توانایی بانک ها را در ارائه تسهیلات قرض الحسنه محدود می کند.
بر اساس گزارش دیوان محاسبات، بانک ها موظف بودند بیش از یک میلیون و 600 هزار میلیارد تومان تسهیلات مربوط به قانون رونق مسکن را ارائه کنند، اما اجرای این وظیفه با چالش هایی مواجه شد.
تمرکز مدیریت در بانک ها و ضرورت تحول سازمانی
خودیان با انتقاد از مدل مدیریت بانکی که بعضاً تحت کنترل شخص خاصی است، گفت: اگرچه قانون به افراد اجازه می دهد تا 33 درصد سهام بانک را در اختیار داشته باشند، اما این موضوع به معنای مدیریت انحصاری بانک توسط یک نفر نیست و نباید شرایطی ایجاد شود که بانک به عنوان فرد شناخته شود.
وی با تاکید بر لزوم ایجاد تغییرات گسترده در نحوه نظارت بر بانکها گفت: باید روشهای نظارتی قدیمی با نظارت هوشمند متکی بر فناوریهای نوین و هوش مصنوعی جایگزین شود تا هرگونه انحراف در عملکرد بانکها به سرعت شناسایی و نسبت به آن برخورد قانونی شود.
اختیارات قانونی بانک مرکزی در امر نظارت و پیش بینی
رئیس سازمان بازرسی کل کشور در پایان گفت: بانک مرکزی با اختیارات نظارتی گستردهای که دارد میتواند نظارت دقیقتری بر عملکرد نظام بانکی کشور اعمال کند و ایجاد نظام یکپارچه نظارتی گام مهمی در این راستا است که باید توسعه یابد.