افزایش قابل توجه قیمت پنیر در 10 روز گذشته

بررسی وضعیت فعلی بازار لبنیات نشان می دهد که افزایش قیمت از نرخ تورم عمومی فراتر رفته و به حالت ناگهانی رسیده است. به این ترتیب پنیر تولیدی 14 آبان 1404 به قیمت 88 هزار و 900 تومان فروخته شد اما تنها 10 روز بعد همین محصول با قیمت 99 هزار و 600 تومان روانه بازار شد.

این در حالی است که صنایع لبنی محصولات خود را با استفاده از مواد اولیه یارانه ای تولید می کنند. این در حالی است که سخنگوی رسمی انجمن صنایع لبنی با لحنی بی سابقه اعلام کرد: ما در حال افزایش قیمت هستیم و این موضوع به کسی ربطی ندارد! به دلیل «رقابتی بودن» بازار، نظارت دولت را رد کرد. اما گزارش‌های میدانی از افزایش ناگهانی قیمت‌ها، مانند افزایش 112 درصدی یک نوع پنیر در تنها 10 روز، نشان از هرج و مرج کامل در این بخش دارد. از سوی دیگر، عدم اعلام قیمت مصوب شش ماهه وزارت جهاد کشاورزی و سازمان حمایت، فضایی را برای روند افزایش قیمت ها و تضییع حقوق مردم باز کرد.

افزایش بی سابقه در مدت زمان کوتاه

ثبت افزایش قیمت تا سه برابر در یک دوره دو ماهه و رشد 112 درصدی محصول در 10 روز تنها بخشی از آشفتگی در این بخش است. این در حالی است که سخنگوی انجمن صنایع لبنی با شعار «گران می کنیم و نیازی به نظارت نیست» علنا ​​از این رفتارها دفاع کرده است. این صنایع در عین حال با استفاده از شیر یارانه ای محصولات خود را به صورت خودسرانه گران می کنند و حتی بازارهای صادراتی را بدون شفافیت ارزی عرضه می کنند. ناگفته نماند که دولت به وظیفه قانونی خود در تعیین قیمت های مصوب حدود شش ماه پیش عمل نکرده است. اکنون انتظار می رود مراجع نظارتی و قضایی وارد عمل شده و از حقوق از دست رفته مردم دفاع کنند تا این وضعیت مدیریت شود.

گران فروشی بی رویه با شیر یارانه ای

بررسی وضعیت بازار نشان داد که پنیر تولیدی 14 آبان 1404 با قیمت 88 هزار و 900 تومان فروخته می شد، اما تنها 10 روز بعد همین محصول با قیمت 99 هزار و 600 تومان به فروش می رسید؛ در حالی که این پنیر با قیمت 99 هزار و 600 تومان به فروش می رسد. یعنی در مدت کوتاهی قیمت ها حدود 30 هزار تومان افزایش پیدا می کند. گزارش های دیگر حاکی از افزایش مکرر قیمت محصولات لبنی طی دو ماه است.

این افزایش خودسرانه قیمت در حالی صورت گرفت که طبق قانون، قیمت چهار محصول لبنی پرمصرف (شیر بسته‌بندی شده کم‌چرب، شیر ساشه‌ای کم‌چرب، ماست کم‌چرب 2.5 کیلوگرمی و پنیر 400 گرمی UF) باید با افزایش قیمت شیرخام تایید شود. این در حالی است که با وجود افزایش قیمت شیر ​​خام از شش ماه پیش، هنوز خبری از اعلام قیمت مصوب این محصولات نیست و این فرصت برای افزایش قیمت های پی در پی باز است.

در همین راستا سخنگوی انجمن صنایع لبنی اعلام کرد که «آنقدر گران می‌کنیم که به متولی نیاز نداریم» و این اظهارات در واقع نشان از بی‌اعتنایی به نظارت دولت و درخواست‌های مردم دارد. این صنایع با بهره گیری از یارانه شیر، محصولات خود را به صورت خودسرانه و بدون رعایت قیمت های مصوب، با قیمت آزاد معرفی می کنند و از این وضعیت سود هنگفتی به دست می آورند.

جالب اینکه محصولات تولید شده با مواد اولیه یارانه ای که باید در خدمت مردم باشد به راحتی با نرخ ارز آزاد وارد بازارهای صادراتی می شود و ارز دریافتی به کشور باز نمی گردد. این مورد نوعی تخلف در استفاده از حمایت های دولتی و نقض حقوق عمومی محسوب می شود.

آیا دولت موافق یا مخالف افزایش قیمت است؟

در مقابل، فدراسیون صنایع لبنی دلیل این افزایش را دولت و تورم می داند، در حالی که بازار لبنیات با جهش قابل توجهی از جمله افزایش قیمت 112 درصدی مواجه بوده است. این انجمن نه تنها مسئولیت این روند را می پذیرد، بلکه با سوء استفاده از فضای منفی دولت در اعلام قیمت ها، به فروش بالای خودسرانه خود ادامه می دهد. مواضع بدبینانه این انجمن که کاهش قیمت ها را منوط به کنترل تورم یا کاهش قیمت مرغ و تخم مرغ می داند، نشان از عدم نظارت جدی در این حوزه دارد.

اظهارات صریح و تند سخنگوی انجمن لبنیات در رد جدی قیمت گذاری قانونی حکایت از بی قانونی جدید در بازار مواد غذایی اساسی دارد. استفاده از یارانه شیر همزمان با افزایش های خودسرانه و صادرات محصولات با ارز آزاد یکی از بزرگترین تناقضاتی است که جای بررسی دقیق دارد. سوال آخر این است که طبق چه قانونی صنایع اجازه داشتند از حمایت مردمی برای صادرات استفاده کنند و ارز حاصل را به کشور بازنگردانند؟