رکورد تورم در پانزده سال گذشته شکسته شد/ آمار رسمی از کوچک شدن سفره مردم؛ بیشترین فشار روی اعشار پایین!
به گزارش خبرنگار اقتصادی بازتاب امروز، تحلیل آخرین گزارش مرکز آمار ایران نشان می دهد که موج افزایش قیمت ها در خرداد 1405 نه تنها متوقف شد، بلکه به بالاترین حد خود در بیش از یک دهه اخیر رسید. شاخص قیمت مصرف کننده در این ماه به 656.4 واحد رسید که تنها در یک ماه 5.9 درصد افزایش یافت.
این در حالی است که نرخ تورم سالانه به 62 درصد رسید که نسبت به اردیبهشت 4.3 واحد درصد افزایش داشت و تورم نقطه به نقطه به 88.6 درصد رسید. این بدان معناست که خانوارهای ایرانی نسبت به خرداد سال گذشته به طور متوسط نزدیک به 89 درصد بیشتر برای خرید سبد کالا و خدمات مشابه پرداخت کرده اند.
روغن و گوشت و نان. رکوردداران گران هستند
جزئیات آمارها حاکی از آن است که بیشترین فشارهای تورمی روی کالاهای اساسی باقی مانده است. کالاهایی که سهم زیادی در بودجه خانواده دارند.
در بین اقلام مختلف، روغن ها و چربی ها با 278.4 درصد افزایش قیمت نسبت به خرداد سال گذشته رکورد تورم نقطه ای را به نام خود ثبت کردند. پس از آن این گروه ها بیشترین افزایش قیمت را به ثبت رساندند:
روغن ها و چربی ها: 278.4 درصد
گوشت قرمز و مرغ: 178.2 درصد
تنباکو: 173.8 درصد
گوشت قرمز و فرآورده های آن: 171.5 درصد
شیر، پنیر و تخم مرغ: 151.9 درصد
نان و غلات: 138.8 درصد
مواد غذایی و آشامیدنی: 133.9 درصد
شکر، شکر و شیرینی: 101.6 درصد
سوابق تاریخی تورم در مجموعه های مختلف
دادههای مرکز آمار حاکی از آن است که بسیاری از گروههای کالا و خدمات بالاترین نرخ تورم خود را از ابتدای دهه اول قرن بیست و یکم در خرداد ماه سال جاری ثبت کردند.
بالاترین نرخ تورم نقطه به نقطه
گوشت قرمز و مرغ: 178.2 درصد
تنباکو: 173.8 درصد
مواد غذایی و آشامیدنی: 133.9 درصد
مبلمان و لوازم خانگی: 111.1 درصد
آب، برق و سوخت: 109.4 درصد
شکر، شکر و شیرینی: 101.6 درصد
استفاده از وسایل نقلیه شخصی: 97.6 درصد
هتل ها و رستوران ها: 97.4 درصد
سرگرمی و فرهنگ: 90.4 درصد
شاخص کل: 88.6 درصد
ارتباطات: 88.2 درصد
خدمات حمل و نقل عمومی: 82.5 درصد
پوشاک و کفش: 82.2 درصد
بهداشت و درمان: 81.4 درصد
– خدمات نگهداری مسکن: 77.5 درصد
تحصیلات: 48.4 درصد
تورم سالانه نان را 120 درصد گران کرده است
تورم سالانه نیز در بسیاری از گروه ها رکوردهای جدیدی را ثبت کرد. بالاترین نرخ تورم سالانه مربوط به موارد زیر است:
نان و غلات: 120.7 درصد
میوه ها و آجیل: 93.5٪
غذا و نوشیدنی: 90.7 درصد
شیر، پنیر و تخم مرغ: 90.2 درصد
آب، برق و سوخت: 81 درصد
نوشابه: 78 درصد
خدمات حمل و نقل عمومی: 63.7 درصد
شاخص کل: 62 درصد
– خدمات تعمیر و نگهداری مسکن: 59.7٪
مراقبت های بهداشتی: 56.8 درصد
پوشاک و کفش: 52.6 درصد
ارتباطات: 49.9 درصد
تحصیلات: 44 درصد
میوه ها بیشترین رشد قیمت را در یک ماه به دست آوردند
افزایش قیمت به مقایسه سالانه محدود نشد. در ماه ژوئن، برخی از گروه ها رشد قابل توجهی داشتند. بالاترین نرخ تورم ماهانه مربوط به موارد زیر است:
میوه ها و آجیل: 13.5 درصد
هتل ها و رستوران ها: 9.8 درصد
مبلمان و لوازم خانگی: 9.7 درصد
چای، قهوه و نوشیدنی: 9.6 درصد
بهداشت و درمان: 9.4 درصد
شکر، شکر و شیرینی: 9.3 درصد
فشار گزاف بر دهک های کم درآمد
یکی از مهم ترین مواردی که در گزارش مرکز آمار به آن اشاره شده، شکاف تورمی بین گروه های درآمدی است.
نرخ تورم سالانه دهک دوم به 68.5 درصد رسید که بالاترین رقم در بین دهک ها است، در حالی که این شاخص برای دهک دهم 60.1 درصد ثبت شده است.
به این ترتیب شکاف تورمی بین فقیرترین و ثروتمندترین خانوارها به 8.4 واحد درصد رسید.
دلیل این تفاوت نیز روشن است; 42.4 درصد از هزینه ها در دهه اول صرف خرید مواد غذایی می شود، در حالی که سهم اقلام غذایی در دهه دهم تنها 21.6 درصد است. بنابراین جهش قیمت مواد غذایی بیشترین فشار را بر خانواده های کم درآمد وارد می کند.
روستاها هنوز گرانتر از شهرها هستند
آمارها نشان می دهد که فشار تورم در روستاها همچنان بیشتر از شهرها است.
نرخ تورم سالانه خانوارهای روستایی به 72.4 درصد رسیده در حالی که این رقم برای خانواده های شهری به 60.3 درصد رسیده است.
نرخ تورم نقطه به نقطه در روستاها به 108.1 درصد و در شهرها به 85.2 درصد رسیده است.
کدام استان ها بیشترین نرخ تورم را دارند؟
در بین استانداری های کشور، کردستان با 75.1 درصد بالاترین نرخ تورم سالانه را به ثبت رساند. پس از آن:
ایلام: 74.9 درصد
لرستان: 73.9 درصد
خراسان شمالی: 72.3 درصد
آذربایجان غربی: 71 درصد
از سوی دیگر تهران با 52 درصد کمترین نرخ تورم سالانه را در کشور دارد.
رکود ساخت و ساز. تهدیدی جدید برای بازار مسکن
علاوه بر جهش تورم، بخش ساختمانی نیز در شرایط مساعدی قرار ندارد. بر اساس گزارش بانک مرکزی، بخش ساختمان با رشد منفی 15.8 درصدی در سال 1404 هجری شمسی، عمیقترین رکود سالهای اخیر را شاهد بوده است. موضوعی که کارشناسان معتقدند می تواند باعث کاهش عرضه مسکن و افزایش فشار بر بازار اجاره شود.
این در حالی است که نرخ تورم سالانه مسکن به 33.1 درصد و نرخ تورم اجاره به 32.8 درصد رسیده است. اگرچه این اعداد کمتر از تورم عمومی است، اما با توجه به سهم بالای هزینه مسکن در سبد خانوارها، همچنان یکی از مهمترین عوامل تأثیرگذار بر معیشت مردم محسوب میشوند.
میز هر روز کوچکتر می شود
آنچه در گزارش سرشماری خرداد قابل مشاهده است تنها افزایش چند شاخص اقتصادی نیست. بلکه تصویری از سختتر شدن زندگی روزمره میلیونها خانواده ایرانی است. زمانی که قیمت کالاهای اساسی مانند روغن، نان، گوشت، لبنیات و سایر اقلام غذایی در یک سال بین 100 تا 278 درصد افزایش می یابد، بسیاری از خانواده ها مجبور به کاهش کیفیت یا کمیت مصرف خود می شوند.
در عین حال تداوم رکود ساخت و ساز، افزایش هزینه مسکن و افزایش شکاف تورمی دهک های درآمدی نشان می دهد که فشار معیشتی بیشتر بر دوش اقشار کم درآمد، روستاییان و اجاره نشینان است.
خرداد 1405 هجری قمری نه تنها به عنوان رکورد تورم دهه گذشته شناخته می شود، بلکه به نمادی از گسترش فشارهای اقتصادی بر معیشت خانواده های ایرانی تبدیل شده است. این وضعیتی است که برای کنترل تورم، افزایش تولید و افزایش قدرت خرید مردم، بیش از هر زمان دیگری نیاز به کنترل دارد.
