شوک جدید قیمت در ژوئن؛ تورم نقطه ای به 88.6 درصد رسید/نفت 278 درصد گران شد/ تورم در کردستان، ایلام و لرستان رهبری شد. افراد کم درآمد تحت فشار تورم!
به گزارش خبرنگار گوشه اقتصاد، آخرین گزارش مرکز آمار ایران از شاخص بهای مصرف کننده در خرداد 1405 حاکی از بازگشت تورم به روند صعودی در اقتصاد کشور است. به این ترتیب نرخ تورم سالانه به ۶۲ درصد رسید و نسبت به فروردین ماه ۴.۳ واحد درصد افزایش یافت. در همین زمان، نرخ تورم نقطه به نقطه به 88.6 درصد رسید. این بدان معناست که خانوارهای ایرانی نسبت به خرداد سال گذشته به طور متوسط نزدیک به 89 درصد بیشتر برای خرید سبد کالا و خدمات مشابه پرداخت کرده اند.
بر اساس این گزارش، شاخص بهای مصرف کننده در خردادماه با 5.9 درصد افزایش نسبت به اردیبهشت ماه به 656.4 واحد رسید. این عددی است که نشان می دهد روند افزایش قیمت ها با سرعت بالایی ادامه دارد.
مواد غذایی دوباره در قیمت پیشرو هستند
بررسی جزییات این گزارش نشان می دهد که همچنان فشارهای تورمی بیشتر در بازار مواد غذایی وجود دارد. تورم سالانه گروه مواد غذایی، آشامیدنی و دخانیات 90.7 درصد بوده است. در حالی که تورم سالانه کالاها و خدمات غیرخوراکی به 47.5 درصد رسید.
نرخ تورم در قیمت مواد غذایی به 134.6 درصد رسید. این بدان معناست که قیمت مواد غذایی نسبت به خرداد سال گذشته دو برابر شده است.
روغن و گوشت و نان با بالاترین قیمت
نگاهی به اقلام مختلف نشان می دهد که برخی از کالاها رشد بی سابقه ای داشته اند.
بالاترین نرخ تورم نقطه به نقطه مربوط به موارد زیر است:
روغن ها و چربی ها 278.4 درصد
گوشت قرمز و گوشت مرغ 178.2 درصد
تنباکو 173.8 درصد
گوشت قرمز و فرآورده های آن 171.5 درصد
شیر، پنیر و تخم مرغ 151.9 درصد
نان و غلات 138.8 درصد.
از سوی دیگر، کمترین نقطه تورم در میان گروه های اصلی مربوط به مسکن، آب، برق و گاز با 35.9 درصد و آموزش با 48.4 درصد بوده است.
قیمت استاندارد ماهیانه برای میوه
روند افزایش قیمت ها در خرداد متوقف نشد.
بیشترین نرخ تورم ماهانه به گروه های زیر اختصاص دارد:
میوه ها و خشکبار 13.5%
هتل ها و رستوران ها 9.8 درصد
مبلمان و لوازم خانگی 9.7 درصد
چای، قهوه و نوشیدنی 9.6%
بهداشت و درمان 9.4 درصد
شکر و شیرینی 9.3%
از سوی دیگر، کمترین افزایش قیمت ماهانه مربوط به آموزش و خرید خودرو با 1.6 درصد بوده است.
دهک های کم درآمد همچنان بار سنگین فشار را تحمل می کنند
یکی از مهم ترین مواردی که در گزارش مرکز آمار به آن اشاره شده، تفاوت تورم بین گروه های درآمدی است.
در خرداد ماه، تورم سالانه برای دهه دوم 68.5 درصد بود که بالاترین رقم در بین دهکها بود. در حالی که این نماگر برای دهک دهم 60.1 درصد را ثبت کرد.
به این ترتیب شکاف تورمی بین دهک های فقیر و ثروتمند به 8.4 واحد درصد افزایش یافت. رقمی که نسبت به ماه قبل 1.1 واحد درصد افزایش داشته است و نشان می دهد که فشار قیمت ها بر خانواده های کم درآمد همچنان بیشتر است.
وزن اقلام خوراکی در سبد هزینه ای اعشاری اول 42.4 درصد است. اما این سهم برای دهک دهم تنها 21.6 درصد است. موضوعی که توضیح می دهد چرا جهش قیمت مواد غذایی باعث افزایش فشار بر گروه های پایین جامعه شده است.
روستاها هنوز گرانتر از شهرها هستند
بررسی شاخص های شهری و روستایی نیز نشان می دهد که تورم در مناطق روستایی بیشتر از شهرها باقی مانده است.
تورم سالانه خانوارهای روستایی به 72.4 درصد رسید. در حالی که این رقم برای خانواده های شهری 60.3 درصد است.
نرخ تورم نقطهای در روستاها به 108.1 درصد و در شهرها به 85.2 درصد رسید که نشاندهنده افزایش شدت افزایش قیمتها در روستاها است.
کدام استان ها بیشترین نرخ تورم را دارند؟
بر اساس گزارش مرکز آمار، کردستان با نرخ تورم سالانه 75.1 درصد و ایلام با 74.9 درصد بیشترین نرخ تورم کشور را به خود اختصاص دادند.
پس از آن لرستان با 73.9 درصد، خراسان شمالی با 72.3 درصد و آذربایجان غربی با 71 درصد قرار دارند.
از سوی دیگر تهران با 52 درصد کمترین نرخ تورم سالانه را در بین استان های کشور شاهد بود.
آمارهای ژوئن 1405 هجری قمری حاکی از آن است که افزایش سریع قیمت ها نه تنها متوقف نشده، بلکه در بسیاری از بخش ها دوباره شتاب گرفته است. نرخ تورم نقطهای به 88.6 درصد، تورم مواد غذایی به 90.7 درصد و افزایش چند صد درصدی برخی از کالاهای اساسی مانند نفت در کنار فشارهای بیشتر بر دهکهای کم درآمد و خانوادههای روستایی، همگی تصویری از تداوم سختیهای معیشتی خانوادههای ایرانی را نشان میدهد.
وقتی تورم از آمار فراتر رفت؛ میز کوچک شدنی که هر روز گرانتر می شود
اعداد و درصدهای منتشر شده از سوی مرکز آمار شاید در نگاه اول تنها چند شاخص اقتصادی به نظر برسد، اما پشت هر یک از این اعداد تغییری در سبک زندگی میلیون ها خانواده ایرانی نهفته است. تورم نقطه به نقطه 88.6 درصد فقط به این معنا نیست که کالاها گران شده اند. بلکه به این معناست که خانواده ای که سال گذشته توانسته نیازهای یک ماه خود را با مبلغ مشخصی تامین کند، امروز برای خرید همان کالا باید تقریبا دو برابر این مبلغ را بپردازد.
نگاهی به ترکیب کالاهایی که بیشترین افزایش قیمت را داشته اند نشان می دهد که فشار اصلی روی کالاهایی است که حذف آنها از سبد مصرف خانوار تقریبا غیرممکن است. از روغن و نان گرفته تا گوشت، لبنیات و تخم مرغ. در چنین شرایطی، بسیاری از خانوارها مجبورند به جای حذف هزینه های غیرضروری، کیفیت یا کمیت کالاهای اساسی خود را کاهش دهند. اتفاقی که در سال های اخیر به یکی از نشانه های کاهش قدرت خرید تبدیل شده است.
آمار گروه های درآمدی نیز همین واقعیت را تایید می کند. خانوارهای دهک اول و دوم بخش زیادی از درآمد خود را صرف غذا می کنند. بنابراین هرگونه افزایش قیمت در بازار مواد غذایی بیش از سایر رده ها بر بودجه آنها تأثیر می گذارد. از سوی دیگر دهک های پردرآمد به دلیل سهم کمتر اقلام خوراکی در سبد هزینه ای خود، کمتر تحت تاثیر جهش قیمت مواد غذایی قرار می گیرند.
از سوی دیگر، تفاوت تورم شهر و روستا نیز نشان میدهد که فشار قیمت در مناطق روستایی شدیدتر است. این مشکل می تواند شکاف رفاهی بین مناطق مختلف کشور را عمیق تر کند و هزینه تامین حداقل معیشت خانواده های کم درآمد را افزایش دهد.
در نهایت، آنچه از گزارش ماه ژوئن مرکز آمار گرفته شده است، صرفاً افزایش چند شاخص اقتصادی نیست. بلکه ادامه روندی است که می تواند منجر به کاهش قدرت خرید، تغییر الگوی مصرف، حذف تدریجی برخی کالاهای اساسی از سفره برخی خانواده ها و افزایش فشار معیشتی بر دهک های پایین و حتی قشر متوسط جامعه شود. به همین دلیل، برای بسیاری از خانواده ها دیگر انتخاب بین کالاهای مختلف مطرح نیست. بلکه تامین حداقل نیازهای روزانه به مهمترین دغدغه اقتصادی تبدیل شده است.
